Motorheggenschaar (lichamelijke belasting)

Checklist dagelijkse praktijk

  • Werk niet boven schouderhoogte. Gebruik bij werk op hoogte een stabiele ondergrond (hoogwerker of steiger).
  • Gebruik een stokheggenschaar voor een brede of iets te hoge of lage heg. Ver reiken met een motorheggenschaar is zwaar belastend voor de rug.
  • Houd de handvatten niet te stevig vast. Dan worden er meer trillingen aan het lichaam doorgegeven en kunnen er doorbloedingsstoringen optreden (witte vingers). Raadpleeg uw arts als u vaak tintelende vingers heeft.
  • Laat de motor niet onnodig stationair draaien.
  • Houd de handen warm. Gebruik altijd handschoenen, bij voorkeur van leer.
  • Let op bij gladheid, regen, sneeuw en op hellingen.
  • Draag stevige veiligheidsschoenen met stroeve zool.
  • Neem op tijd rustpauzes.

 

Langdurig werken met een motorheggenschaar of stokheggenschaar is lichamelijk zwaar belastend. Het kan klachten veroorzaken aan gewrichten, pezen, spieren en de rug.

 

Foto:


Heggenknipper aan hydraulische arm

Voor veilig werken met de motorheggenschaar, ga naar Motoraangedreven handgereedschap

Wat is de gewenste situatie? (De norm)

Werken met een motorheggenschaar leidt niet tot gezondheidsklachten.

 

Welke maatregelen moet ik daarvoor treffen?

  • Voer grote objecten uit met een heggenknipper aan een hydraulische arm.
  • Werk met een goed onderhouden CE-gemarkeerde motorheggenschaar met scherpe messen.
  • Zorg dat vermogen, gewicht en zwaardlengte op het werk zijn afgestemd.

  • Werk maximaal vier uur per dag of maximaal drie dagen per week met het apparaat. (Voor sommige machines kunnen andere maxima gelden, zie toelichting op de maatregelen)

  • Zorg voor taakroulatie en pauzeer tijdig.

  • Voorkom te ver reiken door te werken met een stokheggenschaar.

  • Draag passende persoonlijke beschermingsmiddelen.

 

Toelichting op de maatregelen

Organisatie en voorbereiding

  • Zorg voor scherpe reservemessen (zie afbeelding rechts) die in het veld gewisseld kunnen worden.
  • Soms is het praktisch de messen op locatie te slijpen. Elektrisch slijpen kan met gebruik van een aggregaat (in de bus).

 Gereedschap, machines en apparaten

  • Gebruik een 'Elephant trunk'. Dit is een hulpmiddel dat het werken met een motorheggenschaar lichter maakt. De eerste ervaringen zijn positief. raadpleeg uw leverancier of  www.elephants-trunk.com.
  • Voer grote objecten uit met een heggenknipper aan een hydraulische arm. De voordelen: lichamelijk minder belastend, grotere capaciteit en minder gevaarlijk.
  • Stel bij aanschaf van een nieuwe motorheggenschaar hoge eisen aan ergonomie, gewicht en trillingsdemping. Raadpleeg het rapport "Analyse van de blootstelling aan trillingen tijdens werk in de groenvoorzieningen".
  • Beoordeel de trillingsbelasting van de machines en stel vast hoe lang er maximaal per dag mee gewerkt mag worden. (Voor berekening trillingsbelasting, kijk onder Meer informatie.) De aangegeven trillingsbelasting geldt voor gewoon gebruik met geslepen messen. De norm van maximaal 4 uur per dag  of maximaal 3 dagen per week (zoals genoemd in de maatregelen) geldt voor veel gebruikelijke machines. Met sommige nieuwe, trillingsarme machines kan langer gewerkt worden. Houd bij het vaststellen van maxima ook rekening met werkzaamheden met andere machines, die trillingen veroorzaken, alsmede met de aard van het werk en de houding waarin moet worden gewerkt. Werken op schuin terrein (bijv. taluds en slootkanten) en in ongunstige werkomstandigheden (bijv. in gebogen houding bij lage begroeiing) is extra belastend.
  • Gebruik een heggenschaar die geschikt is voor het werk. Er zijn uitvoeringen voor terugsnoeien (lager toerental en grotere messen) en uitvoeringen voor trimmen (hoog toerental en fijnere messen).
  • Werk altijd met scherpe messen. Dat werkt lichter, geeft een mooier knipresultaat en kost minder motorvermogen (brandstof).
  • Onderhoud de motorheggenschaar volgens de gebruiksaanwijzing. Controleer regelmatig de antivibratie-elementen en vervang deze tijdig. Vooral niet-metalen trillingsdempers kunnen door veroudering slecht gaan functioneren.

 

Opleiding en instructie

  • Raadpleeg de gebruikshandleiding van het apparaat.
  • Geef praktijkinstructie over het gebruik van het gereedschap, taakroulatie en pauzeren.
  • Herhaal deze instructie regelmatig.

 

Persoonlijke beschermingsmiddelen

  • Zorg voor beschermingsmiddelen waar goed mee gewerkt kan worden:
    • veiligheidsschoenen met goede grip op de ondergrond
    • soepel zittende werkhandschoenen, bij voorkeur van leer
    • veiligheidsbril
    • gehoorbescherming
    • stevige lange broek of overall
  • Een veiligheidsbroek of -overall is niet verplicht, maar wordt aanbevolen.
  • Zorg indien van toepassing voor:
    • regenkleding, die soepel zit
    • signaalkleding
    • stofmasker
  • Zitten persoonlijke beschermingsmiddelen niet comfortabel, zijn ze verouderd of defect: bespreek het met de leidinggevende.

 

Meer informatie

 

Checklist dagelijkse praktijk

  • Werk niet boven schouderhoogte. Gebruik bij werk op hoogte een stabiele ondergrond (hoogwerker of steiger).
  • Gebruik een stokheggenschaar voor een brede of iets te hoge of lage heg. Ver reiken met een motorheggenschaar is zwaar belastend voor de rug.
  • Houd de handvatten niet te stevig vast. Dan worden er meer trillingen aan het lichaam doorgegeven en kunnen er doorbloedingsstoringen optreden (witte vingers). Raadpleeg uw arts als u vaak tintelende vingers heeft.
  • Laat de motor niet onnodig stationair draaien.
  • Houd de handen warm. Gebruik altijd handschoenen, bij voorkeur van leer.
  • Let op bij gladheid, regen, sneeuw en op hellingen.
  • Draag stevige veiligheidsschoenen met stroeve zool.
  • Neem op tijd rustpauzes.